| PO NASZYMU | POLSKI | NIEMIECKI |
| A | ||
| abcyjbild | naklejka | Abziehbild, Aufkleber |
| abfal | odpad | Abfall |
| ablyger, ablyjger | sadzonka | Ableger |
| abo | albo | oder |
| achtlik | ósma część czegoś | ein Achtel |
| afa | małpa albo głupia mina / szczylać afy (robić miny) | Affe oder dummes Gesicht |
| ajmer | wiadro | Eimer |
| ajncla | kawalerka | Einzimmerwohnung |
| ajnfachowy, ańfachowy | zwyczajny, zwykły | einfach |
| ajnfart | brama wjazdowa, wjazd | Einfahrt |
| ajnlaga, ańlaga | wkładka, dodatek | Einlage |
| ajntopf | gęsta zupa, obiad jednodaniowy | Eintopf |
| ajnwajong | oblewanie nowego domu, mieszkania | Einweihung, Hauseinweihung |
| akuratny | prawidłowy | akkurat |
| Alojz, Lojz | Alojzy | Alois |
| ała! | boli! (okrzyk z bólu) albo wariactwo (mieć ała) | aua! Schrei beim Schmerz |
| amolok | cukierek miętowy | Pfefferminzbonbon |
| Ana | Anna | Anna |
| ancug | ubranie, garnitur / ancug = szakyt, westa i galoty | Anzug (Jacke, Weste und Hose) |
| anong, mieć anong | mieć pojęcie, mieć przeczucie / Ty mosz anong! | Ahnung |
| antryj | przedpokój / We andryju na bifyju stoji szolka tyju. | Flur, Vorzimmer |
| apfelmus | mus jabłkowy | Apfelmuss |
| apluzyna, apfelzina | pomarańcza | Apfelsine, Orange |
| aptyka | apteka | Apotheke |
| aptykorz | aptekarz | Apotheker |
| arbajt | robota, praca | Arbeit |
| arbajtancug | ubranie robocze | Arbeitsanzug |
| asić sie | chwalić się / Nie aś sie tak tym nowym kołym! | angeben |
| aska | chwalipięta | Angeberin |
| aszynbecher | popielniczka | Aschenbecher |
| augustki | papierówki (jabłka) | Papieräpfel |
| ausgus | zlew / nie lyj mi ty farby do ausgusa | Ausguss, Abfluss |
| aże | że, aż | dass |
|
|
||
| B | ||
| baba | żona, kobieta | Frau, Ehefrau |
| babowka | babka drożdżowa albo forma do pieczenia babki | Hefekuchen, Gugelhupf |
| babrać | brudzić | dreckig machen |
| babrok | brudas | Dreckspatz |
| badki | kąpielówki / pakuj badki i jadymy na basyn | Badehose |
| badnonć | sprawdzić, zobaczyć / badnij yno co sie tam dzieje | prüfen, nachschauen was passiert |
| badyhaus, badyhałs | łaźnia | Badehaus |
| bajlaga | dotadek do kanapki (ser, wędlina, ...) | Beilage, Belag fürs Butterbrot |
| bajs | kęs | Biss im Sinne von etwas abbeißen |
| bajsnonć | ugryźć | abbeißen |
| bajtel | dziecko, chłopiec | kleiner Junge, Bube |
| bajstlować | majsterkować | basteln |
| bajtlik | portfel | Beutel, Geldbeutel |
| bajzel | bałagan / co Ty mos za bajzel w ty pywnicy! | Unordnung, Beisel |
| bakać | ciężko pracować albo palić papierosy | schwer arbeiten oder rauchen |
| bakpulwer | proszek do pieczenia | Backpulver |
| bal, bala | piłka / Bajtle, yno mi mi tu pod łoknami w bal niy grać! | Ball |
| bałmoncić | mówić bez sensu, bredzić | dummes Zeug reden , faseln |
| bałmontny | czuć się źle. być osłabionym, mieć zawroty głowy | Benommenheit, benommen sein |
| bana | kolej | Bahn |
| banhof | dworzec | Bahnhof |
| bania | dynia | Kürbis |
| baniorz | kolejarz | Eisenbahner |
| banka | tramwaj | Straßenbahn |
| bas | brzuch | Bauch |
| bauplac | działka budowlana | Bauplatz |
| barzoła, barzoły | bagna, mokradła | Moor, Sumpf, Feuchtwiesen |
| beblać | mówic od rzeczy | dummes Zeug reden, blubbern |
| bebok | brzydal, straszydło | Gespenst, Scheusal |
| bele jaki | byle jaki | irgendeiner |
| bele kaj | byle gdzie | irgendwo |
| belontać | kiwać się, dyndać, kołysać się wisząc | baumeln |
| berać | opowiadać historyjki, bajki, baśnie | berichten, erzählen z.B. Märchen |
| Bercik |
zdrobnienie Hubert, Norbert, Robert, Bernard |
Koseform von Hubert, ... |
| beretka | beret | Baskenmütze |
| berga, bergowa | duży kamień, bryła | Brocken, Klumpen, Berg von etwas |
| bergman, bergmon | górnik | Bergmann, Kumpel |
| bery | opowiadania, bajki / bery smiyszne i ucieszne | Bericht, Erzählung, Märchen |
| beszong | nasyp kolejowy | Anschüttung, Eisenbahndamm |
| betlować | żebrać, natrętnie prosić / juz przestoń betlować i tak nie dostanies tego | betteln |
| betlyjka | stajenka betlejemska | Weihnachtskrippe |
| bez | bez albo przez / idymy bez szczewikow bez pole | ohne, über, durch |
| bez lato | latem, podczas lata | in der Sommerzeit |
| bez połednie | w południe | mittags |
| bez zima | zimą, podczas zimy | wintertags, im Winter |
| bezto | dlatego, przez to | deshalb, deswegen |
| beztydziyń | w ciągu tygodnia | während der Woche, wochentags |
| biadać | narzekać, skarżyć się | sich beklagen, jammern |
| bifyj | kredens (w kuchni) | Büfett, Küchenschrank |
| bigel | wieszak na ubranie | Bügel |
| biglować | prasować / wybigluj te galoty nim wylezieś do kościoła | bügeln |
| bigelbret | deska do prasowania | Bügelbrett |
| biksa | puszka, konserwa / łotworz tam yno jako biksa na wiecerzo | Büchse, Dose, Konserve |
| binda | bandarz | Verband |
| binder | krawat | Binder, Krawatte |
| biołtko | białko z jajka | Eiweiß |
| bioły | biały | weiß |
| bistynhalter | biustonosz | Büstenhalter, BH |
| biydaszyby | miejsca w których wydobywano węgiel lub rudy z warstw górnych | Stellen wo Tagebau betrieben wurde |
| biza | kant w spodniach | Hosenkante |
| blacha | płyta pieca węglowego, miejsce gotowania posiłków | Herdplatte hier vom Kohleofen |
| blachowy | blaszany | blechern |
| blank | całkiem, kompletnie | ganz, komplett |
| blaza | pęcherze od otarcia / mom blaze łod tych nowych szczewikow | Blasen an Händen oder Füßen |
| blinder | ślepa kiszka | Blinddarm |
| blicablajter | piorunochron | Blitzableiter |
| blukać | gadać głupoty | dummes Zeug blubbern |
| blyndować | oślepiać | blenden |
| blynda | przysłona | Blende |
| blumkoul, blumkołl | kalafior | Blumenkohl |
| blumwaza | wazon | Blumenvase |
| błoznować | żartować | scherzen, ulken |
| bodnonć | bóść (bodła, bodzenie) / ta gupio koza mie rogami bodła w żić | mit Hörner stoßen |
| bojtel, bojtlik, bojtliczek, | worek, woreczek | Beutel, Beutelchen |
| bok, boki | zasłona, zasłony | Vorhang, Vorhänge |
| bolawy | bolący, bolesny | schmerzhaft, schmerzend |
| boliłoczka | kwiatki jaskry (jaskier) | Blume Hahnenfuß (Butterblume) |
| bolok | bolące miejsce, stłuczenie, siniak | blauer Fleck, schmerzende Stelle |
| bombon | cukierek | Bonbon |
| bonclok | garnek gliniany / a momy jesce łogorki w boncloku? | Tontopf |
| bonkawa | kawa zarnista (prawdziwa) | Bohnenkaffee |
| bontny | kolorowy | bunt |
| borajstwo | biedactwo | das arme Ding |
| borok | biedak albo ktoś mający pecha | Pechvogel, |
| borsztajn | krawężnik | Bordstein, Kantenstein |
| Boże pomogej! | pozdrowienie Boże pomagaj - odpowiedź: Dej Panie Boże! | Gott helfe! |
| bożo krowka | biedronka | Marienkäfer |
| bracik | brat / nie napsztuj mie, bo powiym bracikowi! | Bruder |
| bratheringi | śledzie opiekane | Bratheringe |
| bratkartofle | smażone ziemniaki | Bratkartoffeln |
| bratruła, ruła | piekarnik / jako ruła nie jest rułom - bratruła | Backofen, Bratofen, Bratrohr |
| brauza | oranżada, lemoniada (napój gazowany) | Brause |
| brauza | prysznic, natrysk / ida pod brauza | Brause, Dusche |
| brecha | łom | Brecheisen |
| breśsztanga | łom | Brechstange |
| brot | chleb | Brot |
| brotbiksa | pojemnik na chleb | Brotbüchse, Brotdose |
| bryle | okulary | Brille |
| brylok | okularnik | Brillenträger oder Brillenschlange |
| breweryjo |
awantura |
Randale, Krach, Schlägerei |
| brif | list | Brief |
| briftasza | duży portfel (raczej męski) | Brieftasche |
| briftreger | listonosz | Briefträger, -zusteller |
| brija | rosól | Brühe, Hühnersuppe |
| bronocić | rumienić się, przyrumieniać, wypiekać (zmiany koloru podczas pieczenia) | anbraten, braun backen oder braten |
| bronotny | brązowy | braun |
| brusek | kamień do ostrzenia noży, kosy, sierpa ... | Handschleifstein, Wetzstein |
| brusić | ostrzyć | wetzen, schärfen |
| brytfanka | garnek
do pieczenia mięsa |
gusseiserne Bratpfanne mit Deckel |
| bryna | denaturat | Brennspiritus |
| bryniol | pijak, alkoholik | Alkoholiker, Trinker |
| brzidok | ktoś nieładny, niesympatyczny | unsympathische Person |
| bubikopf | kok | Dutt |
| buceć | marudzić | nörgeln |
| buda | szkoła, bramka na boisku albo stoisko na targu lub na odpuście | Bude (Stand), Schule, Tor |
| budziorz | bramkarz albo sprzedawca w budzie | Budenverkäufer, Tormann |
| buks | mały sympatyczny urwis | Bengel |
| buksbaum | żywopłot, bukszpan | Buchsbaum |
| bulić | burzyć, niszczyć albo płacić / wiela ześ za te nowe koło zabulył? | abreißen, zerstören oder zahlen |
| bulkać | bulgotać lub mówić niewyraźnie | dummes Zeug blubbern |
| bulknonć coś | palnąć głupstwo | eine Dummheit sagen |
| bulknonć się | zachłysąć się podczas kąpieli | beim Baden Wasser schlucken |
| buła | guz, opuchlizna | Beule (am Körper) |
| byamter | urzędnik | Beamter |
| być w doma | załapać, zrozumieć o co chodzi / tera zech jes w doma | kapieren (jetzt bin ich zu Hause) |
| byrna | żarówka (też gruszka) | Glühbirne, Glühlampe oder Birne |
| byrsta | szczotka | Bürste |
| bysztek | sztućce |
Besteck, Essbesteck |
| bysuch, besuch | odwiedziny | Besuch |
|
|
||
| C, ć | ||
| cajtong, cajtung | gazeta | Zeitung |
| canga | obcęgi | Kneifzange |
| canpasta | pasta do zębów | Zahnpaste |
| capnąć | złapać | fangen, zupacken |
| cedzidło | sitko | Sieb, Küchensieb |
| cekać | czekać | warten |
| cera | córka / gryfno cera mocie | Tochter |
| cesać | czesać | kämmen |
| ceski | 10 groszy / co Ty sie tak trzynsies jak ceski w miechu? | 10 Groschen Münze |
| chachnonć sie | pomylić się albo uderzyć się | sich irren oder sich stossen |
| chacharstwo |
pijactwo |
Sauferei, Trinkerei |
| chachor |
pijak |
Säufer, Trinker, Schnapsbruder |
| chaderlok (szmaciorz) |
handlujący szmatami, złomem, butelkami ... |
Lumpensammler, Schrotthändler |
| chadra |
szmata |
Hader, Lappen |
| cham | skąpiec | Geizkragen, Geizhals |
| chamić sie | skąpić | geizen |
| chamliwy | skąpy, chytry | geizig, gierig, listig |
| chamster | chomik | Hamster |
| charboły | stare buty | abgelatschte Treter |
| charceć | chrapać / Ty w nocy charcys jak zyjgewerk | schnarchen |
| charkać | pluć, splunąć | spucken |
| charlać | kaszleć (głęboko siędzący ciężki kaszel) | husten, schwerer Reizhusten |
| chasie | popiół / chasie, szkło i bele co / wyniyś ten kibel z chasiym na dwor | Asche |
| chasiok | śmietnik | Mülltonne, Müllhaufen |
| chawerfloki | płatki owsiane | Heferflocken |
| chichrać | śmiać się / co sie tak chichros jak gupi do kyjze | lachen, wiehern |
| chichry | śmiechy | Gelächter |
| Chimek | Joachim | Joachim |
| chlasnonć | uderzyć / chlast go w pysk! | einen Schlag versetzen, hauen |
| chlyw | chlew | Scheinestall, Saustall |
| chodzić po fechcie | żebrać | betteln |
| chop | mąż, mężczyzna / jydz zur a bydzie z ciebie chop jak mur! | Mann, Ehemann |
| chopionka | kobieta ubrana w stroj męski | Mannsfrau, Weibsbild |
| Chowcie sie | słowa na pożegnanie: bądźcie zdrowi | Zum Abschied: mach's gut! |
| chrobok | robak, chrząszcz | Käfer, Wurm |
| chuderlok | chudzielec | abgemagerter Mensch |
| chycić coś | złapać, nabawiać się / chyciołech ta cipka / chyciyło mie chorobsko | fangen, fassen, bekommen |
| chytać (sie) za coś | rozpocząć / chytomy sie za robota! | anfangen, beginnen, ergreifen |
| ciaciany | ładny / kokotek na ścianie lulo ciacianie | schön, fein, hübsch, nett, niedlich |
| ciamble | wróble | Sperling, Haussperling, Spatz |
| ciaplyta | błoto | Pfütze, Dreck. Schmutz |
| ciapraka | błoto | Pfütze, Dreck, Schmutz |
| ciarach | brudas | Dreckspatz, unordentlicher Mensch |
| cicik | coś puszystego np. strusie piórko, pomponik | etwas weiches z.B. Straußenfeder |
| ciciuś | kotek, zdrobniale o kimś | Kätzchen, Kosewort |
| cielepa | gapa, nieudacznik | Hans Guckindieluft, Transuse |
| ciepać | rzucać | werfen, zuwerfen |
| ciepać sie | oburzać się, nie zgadzać się, podskakiwać | sich entrüsten, empören |
| ciga, cyga | koza | Ziege |
| cima, ćma | ciemno | dunkel, duster, finster |
| ciompel | wróbel | Sperling, Haussperling, Spatz |
| ciong | idź sobie | zieh weg, geh weg |
| ciongnie | wieje / Zawiyrej te łokno bo ciongnie po nogach! | es zieht, es weht, Durchzug |
| ciorać sie | brudzić się, tarzać się w błocie / brudzie / coś ty taki ściorany? | sich im Dreck wälzen |
| ciotka | ciocia / bez lato wybiyrom sie do ciotki do rajchu | Tante |
| cipa, cipka, cipecka | kura, kurka | Henne, Huhn, Hühnchen |
| cip, cip, cip... | wołanie na kury | Ruflaute für Hühnchen |
| ciś! | idź! | geh! |
| ciś coś | cisnąć, pchać | etwas schieben |
| ciś kajś | iść gdzieś / kaj to tak wartko ciśnies? | irgendwohin gehen |
| ciućmok | niedorajda | ungeschickter Mensch |
| ciul | dureń, oferma (wulgarnie) | Blödman, Dummkopf (vulgär) |
| ciulik | członek męski (wulgarnie) | Glied, Penis (vulgär) |
| ciulnonć sie | uderzyć się albo pomylić się | sich stoßen oder sich irren (vulgär) |
| ciupać | rąbać (drzewo) | holzhacken |
| ciupnonć sie | zamienić się czymś / ciupnymi sie sznitami, bo juz mom doś ty kyjze | tauschen z.B. Münzen, Briefmarken |
| ckliwić sie | tęsknić | sich sehnen, jemanden vermissen |
| cmyntorz, smyntorz | cmentarz | Friedhof, Kirchhof |
| cni mi sie | tęskni mi się | ich habe Sehnsucht |
| cnić | tęsknić | sich sehnen |
| coby | żeby | damit |
| colsztok | przymiar składany | Zollstock, Gliedermaßstab |
| cołki | cały | ganz |
| combergaj | gra w "piłkę nożną" na stole za pomocą grzebieni i drobnych | "Tischfußball" mit Münzen, Kamm |
| copka | czapka | Mütze |
| corne kluski | "kluski ślaskie" zwane też "tartymi" | Klöße |
| cornuch | brudas | Dreckspatz |
| corny | czarny albo brudny / kajś Ty łazioł, ześ Ty taki corny!? | schwarz oder dreckig |
| cosik | coś | etwas |
| cosnek | czosznek | Knoblauch |
| cudować | wydziwiać | Blödsinn machen |
| cufal | przypadek | Zufall |
| cufalym | przez przypadek | durch Zufall |
| cug |
1) pociąg / kej tyn cug bydzie? 2) przeciąg / zawiyrej te łokno bo cug (durchcug) jak pieron! 3) ciąg w kominie / niy ma cugu i w piecu sie polić niy chce |
1) Zug 2) Durchzug (es zieht) 3) Luftzug, Sog im Kamin |
| cuzamyn, cuzamen | razem | zusammen |
| cwek | pinezka | Reißzwecke |
| cwerg | krasnoludek albo ktoś mały | Zwerg |
| cwibak | sucharki | Zwieback |
| cwilingi | bliźniaki | Zwillinge |
| cwinga | klamra | Zwinge |
| cwist | wełna, przędza, włóczka do cerowania * Słabe to jak cwist | Zwirn, Wolle |
| cwiter, cwiterek | sweter | Pullover, Pulli |
| cwortek | czwartek | Donnerstag |
| cyckać | ssać, cmokać np. cukierek | lutschen, saugen |
| cycehalter | biustonosz | BH, Büstenhalter |
| cyferblat | tarcza zegara albo twarz | Zifferblatt oder auch Gesicht |
| cyganić | kłamać | lügen |
| cygaństwo | kłamstwo | Lüge, Gaunerei |
| cygarety | papierosy | Zigaretten |
| cygarytynpałza | przerwa na papierosa | Zigarettenpause |
| cygon | kłamczuch, Cygan | Lügner oder Zigeuner |
| czamu, czymu | dlaczego | warum |
| ćma, ćmok | ciemno, ciemność / idymy do dom, bo niy bydymy potym łazić po ćmoku! | dunkel, Dunkelheit |
| ćmi sie | zmierzcha | es wird dunkel |
| ćmiyl | chrząszcz, ćmiel | Hummel, Käfer |
| ćwierć | kwadrans | Viertelstunde |
| ćwierć na drugo | trzynasta pięnaście 13:15 | Viertel zwei also Viertel nach eins |
| ćwiartka | 1/4 część czegoś, przeważnie jednak mała butelka wódki (0,25 litra) | ein Viertel, meist 0,25 l Schnaps |
| ćwok | oferma | ungeschickter Mensch |
|
|
||
|
Copyright © 2008 Jacek Boron |
||
